محاسبه‌ی عملی: ضریب ۳ با نرخ ۲۳٪ یا ضریب ۱ با نرخ ۱۶٪؟
بانک صادرات موقعیت خوبی برای یادگیری یک مهارت مهم فراهم می‌کند: مقایسه‌ی دو طرح که یکی ضریب بهتر و دیگری نرخ بهتر دارد.
صورت مسئله
فرض کنید به وام ۳۰۰ میلیون تومانی نیاز دارید:
| سپینو (ضریب ۳، نرخ ۲۳٪) | سنا (ضریب ۱، نرخ ۱۶٪) | |
|---|---|---|
| سپرده‌ی لازم | حدود ۱۰۰ میلیون تومان | حدود ۳۰۰ میلیون تومان |
| نرخ سالانه | ۲۳٪ | ۱۶٪ |
گام ۱ — آیا اصلاً گزینه‌ی دوم برایتان ممکن است؟
اگر ۳۰۰ میلیون تومان سرمایه‌ی آزاد دارید، احتمالاً اصلاً به وام ۳۰۰ میلیونی نیاز ندارید. این پارادوکسِ طرح‌های با ضریب ۱ است.
سنا برای کسی معنا دارد که سرمایه‌اش قفل‌شده یا در حال بازدهی است و نمی‌خواهد نقدش کند — نه برای کسی که پول ندارد.
گام ۲ — هزینه‌ی فرصت سپرده را حساب کنید
در گزینه‌ی سنا، ۳۰۰ میلیون تومان شما قفل می‌شود. اگر آن پول در جای دیگری بازده داشت، آن بازده ازدست‌رفته بخشی از هزینه‌ی وام است.
محاسبه‌ی درست:
- هزینه‌ی سپینو = کارمزد ۲۳٪ + هزینه‌ی فرصتِ ۱۰۰ میلیون قفل‌شده
- هزینه‌ی سنا = کارمزد ۱۶٪ + هزینه‌ی فرصتِ ۳۰۰ میلیون قفل‌شده
با احتساب هزینه‌ی فرصت، فاصله‌ی دو گزینه اغلب کمتر از چیزی است که از نرخ‌ها به‌نظر می‌رسد — و گاهی جهتش برعکس می‌شود.
گام ۳ — مانده‌ی نزولی را فراموش نکنید
هر دو طرح کارمزد را روی مانده‌ی نزولی ماهیانه حساب می‌کنند. یعنی «۲۳٪ برای ۵ سال» به معنی ۱۱۵٪ نیست؛ چون مانده هر ماه کاهش می‌یابد، هزینه‌ی واقعی حدود ۶۰٪ آن رقم است.
قاعده‌ی نهایی
- ابتدا ببینید کدام گزینه اصلاً ممکن است (سپرده دارید یا نه)
- اگر هر دو ممکن است، هزینه‌ی کل را با احتساب هزینه‌ی فرصت حساب کنید
- قسط ماهانه‌ی هر دو را با درآمدتان بسنجید
- محدودیت‌های عملی (ضامن، مدت) را چک کنید
ماشین‌حساب وام رهیار من ضریب امتیاز، نرخ و روش محاسبه‌ی هر طرح را با هم اعمال می‌کند تا این مقایسه عددی باشد نه شهودی.
نظرات کاربران
هنوز نظری ثبت نشده — اولین نفر باشید.